Polska zostaje zobowiązana do natychmiastowego zawieszenia stosowania przepisów krajowych odnoszących się w szczególności do uprawnień Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego!
Trybunał Sprawiedliwości UE po raz kolejny zawiesił działalność nielegalnej Izby Dyscyplinarnej oraz anulował wszystkie, podjęte przez nią decyzje w sprawach immunitetów sędziowskich.
TSUE, na wniosek Komisji Europejskiej, zarządził środki tymczasowe do czasu wydania ostatecznego wyroku w sprawie ze skargi Komisji przeciwko Polsce dotyczącej ustawy kagańcowej.
Dzisiejszym postanowieniem Polska została zobowiązana do:
- zawieszenia stosowania przepisów, na podstawie których ID jest właściwa do orzekania w sprawach o zezwolenie na pociągnięcie sędziów do odpowiedzialności karnej lub na ich tymczasowe aresztowanie, zatrzymanie lub przymusowe doprowadzenie oraz zawieszenia skutków wydanych już uchwał Izby Dyscyplinarnej zezwalających na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej lub jego tymczasowe aresztowanie, a także do powstrzymania się od przekazania wyżej wskazanych spraw do rozpoznania przez organ sądowy, który nie spełnia wymogów niezależności wskazanych w szczególności w wyżej przywołanym wyroku w sprawie A.K;
- zawieszenia stosowania przepisów, na podstawie których ID jest właściwa do orzekania w sprawach dotyczących statusu sędziów Sądu Najwyższego i pełnienia przez nich urzędu, w szczególności w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych dotyczących sędziów Sądu Najwyższego i w sprawach z zakresu przeniesienia sędziego Sądu Najwyższego w stan spoczynku oraz do powstrzymania się od przekazania tych spraw do rozpoznania przez organ sądowy, który nie spełnia wymogów niezależności wskazanych w szczególności w wyżej przywołanym wyroku w sprawie A.K.;
- zawieszenia stosowania przepisów zezwalających na pociągnięcie do odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów za badanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności sądu ustanowionego uprzednio na mocy ustawy;
- zawieszenia stosowania przepisów krajowych w zakresie, w jakim zakazują sądom krajowym badania spełnienia wymogów Unii dotyczących niezawisłego i bezstronnego sądu ustanowionego uprzednio na mocy ustawy;
- zawieszenia stosowania przepisów przekazujących do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych rozpoznawanie zarzutów braku niezawisłości sędziego lub braku niezależności sądu.
Komisja skierowała sprawę do Trybunału, bo słusznie uważa, że Polska narusza prawo UE, zezwalając Izbie Dyscyplinarnej działającej przy SN – której niezależność i bezstronność nie są zagwarantowane – podejmować decyzje w sprawach o uchylenie immunitetu pomimo zarządzonych przez TSUE ponad rok temu środków tymczasowych zamrażających działalność tej Izby.
Dla sędziów sama perspektywa postępowań prowadzonych przeciwko nim przez ten organ, którego niezależność nie jest zagwarantowana, ma „efekt mrożący” i może wpływać na ich niezawisłość. Zdaniem Komisji poważnie podważa to niezawisłość sędziów i obowiązek zapewnienia skutecznej ochrony prawnej, a tym samym cały porządek prawny UE.
KE uważa też, że ustawa kagańcowa podważa niezawisłość polskich sędziów i jest niezgodna z zasadą nadrzędności prawa UE oraz uniemożliwia polskim sądom bezpośrednie stosowanie niektórych przepisów prawa UE chroniących niezawisłość sędziów, a także zwracanie się w takich sprawach z odesłaniami prejudycjalnymi do Trybunału Sprawiedliwości.
Jest to już piąte postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, które wszczęła Komisja Europejska w związku ze zmianami w polskim wymiarze sprawiedliwości na przestrzeni ostatnich czterech lat. W żadnym z postępowań Polska nie zastosowała się do zaleceń KE i sprawy trafiły do TSUE. Wszystkie dotychczas zakończone postępowania przez TSUE zakończyły się wyrokami niekorzystnymi dla Polski.
Postanowienie Wiceprezes TSUE z 14 lipca 2021 r. w sprawie C‑204/21 R