#WolneSądy

Jak Trybunał Konstytucyjny Julii Przyłebskiej jest wykorzystywany do rozwiązywania problemów rządu PiS?

30 listopada, 2021

W Polsce nie funkcjonuje już Trybunał Konstytucyjny taki, jaki opisuje to Konstytucja RP. Organ działający w budynku przy al. Szucha stał się narzędziem w rękach władzy politycznej do rozwiązywania jej problemów. Potwierdzają to kolejne decyzje Trybunału pod kierownictwem Julii Przyłębskiej.

Poniżej przedstawiamy wybór „orzeczeń” Trybunału, które redefiniują sposób rozumienia prawa, jaki utrwalił się w państwach demokratycznych, w których przestrzega się zasady rządów prawa. Zamach na praworządność, który jest systematycznie przeprowadzany przez większość rządzącą, jest realizowany właśnie m.in. poprzez wyroki atrapowego Trybunału Konstytucyjnego Julii Przyłębskiej, który stał się maszynką do rozwiązywania problemów rządu PiS.

Jest problem?

Nowelizacja prawa o zgromadzeniach uchwalona przez PiS wprowadzająca m.in. na potrzeby organizacji miesięcznic smoleńskich nowe, uprzywilejowane zgromadzenia cykliczne jest powszechnie krytykowana i oceniana jako ograniczenie konstytucyjnej wolności zgromadzeń?

Prezydent kieruje wniosek do TK.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: 16 marca 2017 r. stwierdza, że przepisy wprowadzające uprzywilejowanie zgromadzeń cyklicznych są zgodne z Konstytucją.

Jest problem?

Indywidualna kadencja członków Krajowej Rady Sądownictwa stanęła na przeszkodzie dokończenia przeprowadzenia przez Zbigniewa Ziobrę reformy sądownictwa.

Zbigniew Ziobro kieruje wniosek do TK.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: 20 czerwca 2017 r. stwierdza m.in., że przepis ustawy o KRS odnoszący się do kadencji członków KRS wybieranych spośród sędziów sądów powszechnych rozumiany w ten sposób, że kadencja ta ma charakter indywidualny jest niezgodny z Konstytucją

Jest problem?

Prezydent stosuje prawo łaski wobec Mariusza Kamińskiego, b. szefa CBA i działacza PiSu skazanego nieprawomocnie za przekroczenie uprawnień.

Sąd Najwyższy wydaje uchwałę, w której uznaje, że Prezydent może ułaskawić wyłącznie osoby prawomocnie skazane, a zastosowanie prawa łaski przed datą prawomocności wyroku nie wywołuje skutków procesowych.

Marszałek Sejmu kieruje do TK wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, a Prokurator Generalny kieruje wniosek do TK dot. przepisów umożliwiających SN badanie tej materii.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: Wszczął postępowanie w sprawie sporu kompetencyjnego w związku z czym Sąd Najwyższy 1 sierpnia 2017 r. musiał zawiesić postępowanie ws. Mariusza Kamińskiego. TK do dziś nie rozpoznał sprawy, postępowanie od ponad 4 lat pozostaje zawieszone.

Natomiast w reakcji na wniosek PG Trybunał Konstytucyjny 17 lipca 2018 r. stwierdził, że prezydent miał prawo do ułaskawienia Mariusza Kamińskiego jeszcze przed prawomocnym wyrokiem sądu.

Jest problem?

Konstytucyjność nowej, wybieranej w całości przez Sejm RP Krajowej Rady Sądownictwa i wygaszenie kadencji dotychczasowej KRS jest kwestionowana, kandydaci do Sądu Najwyższego odwołują się od uchwał KRS kwestionując jej niezależność, a NSA wstrzymuje wykonanie uchwał neoKRS?

NeoKRS kieruje wniosek do TK.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: 25 marca 2019 r. stwierdza, że nowe zasady wyboru sędziów do KRS są zgodne z konstytucją. Jednocześnie uznaje przepis dopuszczający możliwość kierowania do sądu odwołań od uchwał KRS w konkursach do SN za niezgodny z Konstytucją.

Jest problem?

Strony postępowań kierują do sądów powszechnych i Sądu Najwyższego wnioski o wyłączenie sędziów powołanych na urząd sędziego przy udziale neoKRS z powodu podniesienia okoliczności wadliwości powołania takiej osoby.

Neosędziowie z Izby Cywilnej Sądu Najwyższego kierują pytanie do TK.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: 2 czerwca 2020 r. uznaje przepis kodeksu postępowania cywilnego dopuszczający kierowanie wniosków o wyłączenie za niekonstytucyjny, jeśli strona we wniosku podnosi okoliczności wadliwości powołania sędziego przez Prezydenta RP na wniosek neoKRS.

Jest problem?

Rygorystyczne przepisy dot. usuwania ciąży w Polsce dopuszczają przeprowadzenie aborcji w przypadku stwierdzenia ciężkiej wady płodu albo nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu.

Grupa posłów kieruje wniosek do TK.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: 22 października 2020 r. stwierdza niekonstytucyjność przesłanki aborcji w przypadku stwierdzenia ciężkiej wady płodu albo nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu.

Jest problem?

Pierwszy Prezes SN kieruje wniosek o podjęcie przez skład trzech połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych SN uchwały dotyczącej m.in. prawidłowości składów sądów z udziałem osób powołanej przy udziale neoKRS.

Marszałek Sejmu kieruje do TK wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego.

Trybunał Konstytucyjny najpierw 22 stycznia 2020 r. próbuje bezskutecznie zablokować podjęcie uchwały wzywając Pierwszego Prezesa SN o zawieszenie postępowania.

Następnie, po wydaniu przez SN uchwały niekorzystnej dla władzy, 28 stycznia 2020 r. wstrzymuje stosowanie tej uchwały.

Jest problem?

Sąd Najwyższy 23 stycznia 2020 r. wydaje w składzie połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych uchwałę (BSA I-4110-1/20), z której wynika m.in., że nienależyta obsada Sądu Najwyższego, sądów powszechnych i wojskowych ma miejsce wtedy, gdy w ich składzie znajduje się osoba wyłoniona przez neoKRS, choć pociąga to za sobą różne skutki w zależności od szczebla sądu i daty orzeczenia.

Premier RP kieruje do TK wniosek o zbadanie konstytucyjności tej uchwały.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: 20 kwietnia 2020 r. stwierdza, że uchwała składu trzech Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. jest niezgodna z Konstytucja RP, Traktatem o UE i Europejską Konwencją Praw Człowieka.

Jest problem?

PiS nie jest w stanie wybrać nowego Rzecznika Praw Obywatelskich, więc obowiązki RPO, po upływie kadencji, pełni nadal dotychczasowy Rzecznik Adam Bodnar, który wielokrotnie interweniował w sprawach obywateli, których prawa były naruszane przez władzę polityczną.

Grupa posłów PiS kieruje do TK wniosek dot. kontynuowania kadencji przez RPO.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: 15 kwietnia 2021 r. stwierdza niekonstytucyjność przepisu pozwalającego działać Rzecznikowi Praw Obywatelskich po zakończeniu kadencji do czasu objęcia stanowiska przez jego następcę.

Jest problem?

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej zarządza wobec Polski środki tymczasowe, którymi zawiesza m.in. stosowanie przepisów przyznających Izbie Dyscyplinarnej działającej przy SN kompetencję do rozpoznawania spraw dyscyplinarnych sędziów.

Izba Dyscyplinarna kieruje pytania do TK dotyczące skuteczności środków tymczasowych TSUE.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: 14 lipca 2021 r. stwierdza, że obowiązek wykonania środków tymczasowych odnoszących się do kształtu ustroju i funkcjonowania konstytucyjnych organów władzy sądowniczej jest niezgodny Konstytucją RP i w tym zakresie nie jest objęty zasadami pierwszeństwa oraz bezpośredniego stosowania.

Jest problem?

TSUE wydaje wyrok, w którym dopuszcza pomijanie przepisów krajowych i stosowanie prawa UE przy ocenie prawidłowości procedur nominacyjnych do sądów i w przypadku stwierdzenia, że w toku takiej procedury doszło do rażącego naruszenia prawa uznanie, że tak ukształtowany sąd nie jest niezależny i bezstronny.

Premier RP kieruje do TK wniosek o zbadanie konstytucyjności niektórych przepisów Traktatu o Unii Europejskiej.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: 7 października 2021 r. stwierdza niekonstytucyjność wybranych przepisów Traktatu o UE, kwestionuje zasadę lojalnej współpracy i zasadę prymatu prawa UE nad prawem krajowym, co prowadzi uniemożliwienia polskim sądom stosowania wykładni przepisów Unii Europejskiej ustanowionej przez Trybunał Sprawiedliwości UE.

Jest problem?

Europejski Trybunał Praw Człowieka orzekł, że rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego z udziałem osoby wybranej na miejsce już zajęte w TK (sędzia dubler) narusza EKPCz, a organ z udziałem takiej osoby nie spełnia wymogu „sądu ustanowionego ustawą” określonego w art. 6 Konwencji.

Prokurator Generalny kieruje do TK wniosek dotyczący konstytucyjności wybranego przepisu EKPCz.

Trybunał Konstytucyjny ma rozwiązanie: 24 listopada 2021 r. stwierdza, że przepis EKPCz gwarantujący każdemu prawo do rzetelnego procesu sądowego jest niezgodny z Konstytucją RP w zakresie w jakim dotyczy postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.

 


powrót do strony głównej