Informacja prawna
w odniesieniu do wydarzeń w Sejmie RP w dniu 11 sierpnia 2021 r.
i uchwalenia tzw. LexTVN
W dniu 11 sierpnia 2021 r. doszło do bardzo poważnego naruszenia przepisów obowiązującego prawa oraz reguł parlamentaryzmu w polskim Sejmie. Rządzące ugrupowanie (PiS), które straciło większość sejmową i przegrało cztery kolejne głosowania (w tym głosowanie nad wnioskiem opozycji o odroczenie posiedzenia Sejmu do 2 września br.), postanowiło łamiąc prawo przeprowadzić na siłę powtórkę głosowania (tzw. reasumpcję).
Marszałek Sejmu Elżbieta Witek (PiS) naruszyła w szczególności art. 189 Regulaminu Sejmu zarządzając reasumpcję głosowania nad wnioskiem o odroczenie obrad Sejmu. Zgodnie z Regulaminem Sejmu przeprowadzenie ponownego głosowania jest możliwe jedynie wtedy, kiedy istnieją uzasadnione wątpliwości co do wyniku głosowania. Takich wątpliwości nie było, głosowanie nad wnioskiem o odroczenie posiedzenia odbyło się prawidłowo, bez zakłóceń, nie było jakichkolwiek informacji o problemach technicznych, nikt nie zgłaszał zastrzeżeń, że przypisano mu głos odmienny od jego woli etc. Okoliczność taka, że kilku posłów zmieniło zdanie po oddaniu głosu, to nie jest oczywiście przesłanką do tego, aby w świetle prawa przeprowadzić reasumpcję. Wynik głosowania był jednoznaczny – wniosek został przegłosowany, a posiedzenie Sejmu zostało skutecznie odroczone do dnia 2 września 2021 r.
Jedyną przyczyną ponownego głosowania zarządzonego przez Marszałek Elżbietę Witek było przegranie głosowania przez ugrupowanie rządzące, które utraciło sejmową większość w wyniku opuszczenia koalicji przez ugrupowanie Jarosława Gowina – „Porozumienie”. A zatem była to przyczyna polityczna, nie znajdująca uzasadnienia ani w prawie, ani w praktyce parlamentarnej. Rządzący, przegrawszy głosowanie, wykorzystując Marszałek Sejmu postanowili głosować „do skutku”. Było to zatem bezprawie wymuszone przez rządzących, nie mające nic wspólnego z zasadami demokracji.
Wczorajsze wydarzenia w Sejmie to kolejny przykład niespotykanego w demokracji parlamentarnej barbarzyństwa prawnego. Tłumaczenia Marszałek Sejmu i posłów PiS są niczym innym, jak bezskuteczną próbą usprawiedliwienia bezprawia.
Decyzje podjęte przez parlament w takich warunkach są bez wątpienia obarczone wadą prawną. Nawet samo zwołanie tzw. konwentu seniorów (składającego się z Marszałka, wicemarszałków Sejmu i przedstawicieli klubów parlamentarnych), na którym Marszałek rozważała reasumpcję głosowania – było bezprawne, ponieważ obrady zostały wcześniej skutecznie przerwane (w wyniku przegranego przez rządzących głosowania). Wszystkie przepisy uchwalone przez Sejm w dniu 11 sierpnia 2021 r. po przyjęciu wniosku o odroczenie posiedzenia do 2 września 2021 r. zostały przyjęte w nieregulaminowym trybie. Tym samym istnieje poważne zastrzeżenie co do ich ważności (czy zostały przyjęte w trybie przewidzianym przez Konstytucję i Regulamin Sejmu). Będzie to z pewnością implikować następczą kontrolę sądową działań parlamentu w takich warunkach w dniu 11 sierpnia 2021 r. Dotyczy to oczywiście ustawy uchwalonej w następstwie bezprawnej reasumpcji głosowania, tzw. LexTVN. W naszej ocenie uchwalenie tej ustawy odbyło się zdecydowanie niezgodnie z prawem, tj. nie został zachowany właściwy tryb legislacyjny (ustawa uchwalona w sytuacji skutecznego odroczenia obrad Sejmu).
Niezależnie od tego istnieje podejrzenie popełnienia tzw. przestępstwa urzędniczego (przekroczenie uprawnień funkcjonariusza publicznego, art. 231 Kodeksu karnego) przez Marszałek Sejmu Elżbietę Witek, która wbrew Regulaminowi Sejmu zarządziła reasumpcję głosowania. Zawiadomienia do prokuratury w tej sprawie zapowiedzieli posłowie opozycji.